Банктык колдоо: эмне үчүн коркпошуңуз керек?

Банктык колдоо: эмне үчүн коркпошуңуз керек?

Мамлекеттин каражатын эффективдүү пайдалануу үчүн аларга кылдат көзөмөл керек, ошондуктан Кыргызстанда контракттарды банктык колдоо колдонулат. Бул курал мамлекеттик сатып алууларга бөлүнгөн бюджеттик каражаттардын максаттуу жана сарамжалдуу пайдаланылышын көзөмөлдөөнүн комплекстүү системасын түзүү үчүн зарыл.

Кээ бир ишкерлер, эгерде алардын шарттарында банктык колдоо каралган болсо, мамлекеттик контракттар боюнча тендерлерге катышуудан чочулашат. Бирок, бул инструмент талашсыз артыкчылыктарга ээ жана өз милдеттенмелерин аткарууда бардык катышуучулардын кызыкчылыктарынын тең салмактуулугун камсыз кылууга мүмкүндүк берет.

Бул банктык эскорттордон коркуунун кереги жок деген негизги себептердин бири болуп саналат.

Банктык колдоо көрсөтүүнүн тартиби мыйзам тарабынан аныкталат. Бул банктык колдоо көрсөтүү процесси, төлөмдөрдү кароо тартиби, мөөнөттөрү, жоопкерчилиги жана банктык колдоо көрсөтүүнүн катышуучуларынын ыйгарым укуктары ачык-айкын, түшүнүктүү жана толук жөнгө салынгандыгын билдирет. Банктык колдоо чөйрөсүндөгү ыйгарым укуктуу мамлекеттик орган - Финансы министрлиги укуктук нормалардын сакталышын такай көзөмөлдөйт жана мыйзам бузуулар аныкталганда дароо чара көрөт.

Банктык колдоо кызматтары бир нече ыйгарым укуктуу банктар тарабынан көрсөтүлөт. Бул учурда ыйгарым укуктуу банкты тандоо жеткирүүчүнүн өзүндө. Ошентип, банктык колдоо чөйрөсүндө атаандаштык чөйрө түзүлүп, ишкерлер эң ыңгайлуу кызмат көрсөткөн финансылык уюмду өздөрү тандашат.

Банктык колдоо далилденген курал болуп саналат. Ал ЕАЭБдин бир катар өлкөлөрүндө 10 жылдан бери ийгиликтүү колдонулуп келет. Кыргызстанда 2023-жылы мамлекеттик сатып алуулар тармагында 500 миллион сомдон ашык суммага 100дөн ашык келишимдер ийгиликтүү аяктаган. Банктык колдоо ак ниет катышуучуларга келишимдер боюнча милдеттенмелерин аткарууга тоскоолдук кылбайт, болгону кардарлар менен аткаруучулардын ортосунда жагымдуу жана ачык чөйрөнү түзүүгө өбөлгө түзөт.

Төлөмдүн жана аткаруунун кепилдиктери. Банктык колдоо – кызматташуунун бардык деңгээлдеринде милдеттенмелердин ийгиликтүү аткарылышын камсыз кылууга мүмкүндүк берүүчү инструмент. Банктык колдоону пайдалануу контракттарды аткаруунун катышуучуларына аткарылган иштер, көрсөтүлгөн кызматтар, берилген товарлар үчүн эсептешүүлөр үчүн кошумча кепилдиктерди берет.

Ишкерлерди пайдадан ажыратуу максаты жок. Банктык колдоо келишимдерди түзүүдө ишкерлердин маржасын кыскартууга багытталган эмес. Банктык колдоонун негизги милдети келишимдерди аткаруу үчүн бюджеттен бөлүнгөн финансылык каражаттарды максаттуу пайдаланууну камсыз кылуу болуп саналат. Эгерде каражаттар туура эмес жана натыйжасыз пайдаланылса, бюджеттин жаңы сатып алууларды жүргүзүү мүмкүнчүлүгү бир топ төмөндөйт. Банктык колдоо менен мунун алдын алса болот.

Банктык колдоо эрежелерин сактоо биринчи караганда көрүнгөндөй кыйын эмес. Бул жерде жаңы шарттарга тез көнүүгө жардам бере турган бир нече жөнөкөй сунуштар бар:

 

- Кыргыз Республикасынын Финансы министрлигинин жана ыйгарым укуктуу банктардын расмий веб-сайттарында жайгаштырылган методикалык материалдарды изилдөө.

- Өзүнчө банк эсебин колдонуунун жол-жобосун кылдаттык менен изилдеңиз.

- Төлөмдөрдү жана тастыктоочу документтерди жөнөтүүдө каталарды болтурбоо үчүн транзакциянын белгилүү бир түрүн жүргүзүү үчүн зарыл болгон сунушталган тастыктоочу документтердин тизмеси менен таанышыңыз.

- Төлөм жөнүндө чечимди кабыл алууну тездетүү үчүн ыйгарым укуктуу банкка төлөм максатында көрсөтүлгөн бардык документтерди дароо берүү.

- Банктык колдоо боюнча суроолоруңуз болсо, ыйгарым укуктуу банктын жооптуу кызматкерине кайрылыңыз. Байланыш маалыматтары ыйгарым укуктуу банктардын расмий сайттарында жайгаштырылган: ОАО «Айыл Банк», ОАО «Керемет Банк», ОАО «РСК Банк».

 

Эгерде кардардын аракеттери, сиздин оюңузча, мыйзамга туура келбесе, Финансы министрлигинин Борбордук казыналыгынын ишеним телефонуна кайрылыңыз 0312 62-59-19; 0312 62 53 13 (3471) 

 

Мамлекеттик бюджеттин ресурстарын натыйжалуу жана сарамжалдуу пайдалануу социалдык маанилүү демилгелерди ишке ашырууга – коомдун жана бүткүл Кыргызстандын мындан аркы өнүгүүсүнө багытталган.

Түзүлгөн

Алтынай
803